Πόση αλυσίδα άγκυρας για ποιο βάθος;
Πρακτικός κανόνας, υπολογιστής και πίνακας: πόση αλυσίδα να ρίξετε ανάλογα με το βάθος, τον άνεμο και την παλίρροια – και γιατί μετράει και το ύψος του ράουλου της πλώρης.
Η σύντομη απάντηση
Με ολόκληρη αλυσίδα, για μια νύχτα στην άγκυρα ρίξτε πέντε φορές το ύψος από το ράουλο της πλώρης μέχρι τον βυθό, μετρημένο στην πλημμυρίδα. Με ήρεμο καιρό, καλό κράτημα και σύντομη στάση αρκούν τρεις φορές· αν προβλέπεται δυνατός άνεμος ή αν αγκυροβολείτε με αλυσίδα και σχοινί, κάντε το επτά φορές.
Ο τύπος:
Μήκος αλυσίδας = (βάθος + άνοδος παλίρροιας + ύψος ράουλου πλώρης) × αναλογία
Ένα παράδειγμα: 8 m νερό, 1,5 m που θα ανέβει ακόμη η παλίρροια μέχρι την πλημμυρίδα, το ράουλο 1,2 m πάνω από το νερό, μια νύχτα με μέτριο άνεμο. Αυτό δίνει (8 + 1,5 + 1,2) × 5 = 53,5 m. Ρίξτε 55 m – στρογγυλεμένα προς τα πάνω στο επόμενο σημάδι, ποτέ προς τα κάτω.
Ο υπολογιστής
Εισαγάγετε το βάθος, την άνοδο της παλίρροιας και το ύψος του ράουλου της πλώρης σας και επιλέξτε τις συνθήκες. Ο υπολογιστής δείχνει πόση αλυσίδα να ρίξετε και τη μεγαλύτερη ακτίνα περιστροφής που θα χρειαστεί το σκάφος σας.
Υπολογιστής αλυσίδας
Αλυσίδα που πρέπει να ρίξετε: m
Η αλυσίδα για συνηθισμένα βάθη
Αλυσίδα σε μέτρα με το ράουλο 1 m πάνω από το νερό και χωρίς παλίρροια:
| Βάθος | 3 : 1 | 5 : 1 | 7 : 1 |
|---|---|---|---|
| 3 m | 12 m | 20 m | 28 m |
| 5 m | 18 m | 30 m | 42 m |
| 8 m | 27 m | 45 m | 63 m |
| 10 m | 33 m | 55 m | 77 m |
| 12 m | 39 m | 65 m | 91 m |
| 15 m | 48 m | 80 m | 112 m |
| 20 m | 63 m | 105 m | 147 m |
Οι τελευταίες γραμμές δείχνουν γιατί το όριο συχνά δεν το βάζει ο κανόνας, αλλά η αλυσίδα που υπάρχει στο σκάφος. Πολλά ιστιοπλοϊκά κρουαζιέρας 10 έως 14 m έχουν 50 έως 80 m στο φρεάτιο της αλυσίδας. Πόση έχει το δικό σας είναι από τις πρώτες ερωτήσεις κατά την παραλαβή ενός ναυλωμένου σκάφους – και η απάντηση κρίνει ποια αγκυροβόλια σας είναι πραγματικά προσβάσιμα.
Τι σημαίνει αναλογία αλυσίδας;
Η αναλογία, στα αγγλικά scope, είναι η σχέση ανάμεσα στην αλυσίδα που έχετε ρίξει και στο κατακόρυφο ύψος από το ράουλο της πλώρης μέχρι τον βυθό. 5 : 1 σημαίνει πέντε μέτρα αλυσίδας για κάθε μέτρο ύψους.
Η αναλογία καθορίζει τη γωνία με την οποία η έλξη φτάνει στην άγκυρα. Η άγκυρα κρατά καλύτερα όταν τραβιέται οριζόντια – τότε χώνεται βαθύτερα. Αν τραβιέται λοξά προς τα πάνω, η ίδια δύναμη τη μοχλεύει έξω από τον βυθό.
Ακόμη και στη χειρότερη περίπτωση, όταν ο άνεμος τεντώνει την αλυσίδα σε ευθεία γραμμή, η αναλογία κάνει τη διαφορά:
| Αναλογία | Γωνία έλξης με τεντωμένη αλυσίδα |
|---|---|
| 3 : 1 | περίπου 19° |
| 5 : 1 | περίπου 12° |
| 7 : 1 | περίπου 8° |
| 10 : 1 | περίπου 6° |
Όσο η αλυσίδα κρέμεται σε καμπύλη, το τελευταίο της κομμάτι βρίσκεται επίπεδο στον βυθό και η έλξη φτάνει στην άγκυρα οριζόντια. Αυτή η καμπύλη – η αλυσοειδής – είναι ο λόγος που η ολόκληρη αλυσίδα χρειάζεται μικρότερο μήκος από το σχοινί. Λειτουργεί και ως αμορτισέρ: μια ριπή πρέπει πρώτα να σηκώσει τη βαριά αλυσίδα πριν τινάξει την άγκυρα.
Γιατί μετράει το ράουλο της πλώρης
Το πιο συνηθισμένο λάθος: να πολλαπλασιάζεται μόνο το βάθος. Η αλυσίδα όμως δεν ξεκινά από την επιφάνεια του νερού, αλλά από το ράουλο της πλώρης.
Σε 4 m βάθος με το ράουλο 1,5 m πάνω από το νερό, «πέντε φορές το βάθος» δίνει 20 m αλυσίδα. Το πραγματικό ύψος όμως είναι 5,5 m, άρα η πραγματική αναλογία είναι μόνο 3,6 : 1 – για πραγματικό 5 : 1 λείπουν 7,5 m. Όσο πιο ρηχό το αγκυροβόλιο και όσο πιο ψηλή η πλώρη, τόσο μεγαλύτερο το λάθος – και είναι μεγαλύτερο ακριβώς στους ρηχούς, προστατευμένους κόλπους όπου νιώθουμε πιο ασφαλείς.
Παλίρροια: υπολογίστε για την πλημμυρίδα
Όπου υπάρχει παλίρροια, μετράει το βάθος στην πλημμυρίδα, όχι το βάθος τη στιγμή που ρίχνετε άγκυρα. Όποιος αγκυροβολεί στην άμπωτη σε 4 m, ρίχνει 25 m (5 : 1 με ράουλο στο 1 m) και έχει μπροστά του 3 m παλίρροια, έξι ώρες αργότερα βρίσκεται σε 7 m νερό. Το 5 : 1 έχει γίνει μόλις λίγο πάνω από 3 : 1, χωρίς να έχει κάνει κανείς τίποτα στο σκάφος.
Στη Μεσόγειο και στο Αιγαίο το εύρος της παλίρροιας είναι συνήθως τόσο μικρό που μπορεί να παραλειφθεί. Στη Βόρεια Θάλασσα, στη Μάγχη και στις γαλλικές ακτές του Ατλαντικού φτάνει αρκετά μέτρα. Την τιμή για τη στάση σας τη δίνουν οι πίνακες παλίρροιας ή ο πλοηγός: υπολογίστε πόσο θα ανέβει ακόμη το νερό μέχρι την επόμενη πλημμυρίδα.
Ποια αναλογία για ποιες συνθήκες;
| Κατάσταση | Αναλογία με ολόκληρη αλυσίδα |
|---|---|
| Στάση για μπάνιο με ήρεμο καιρό, καλό κράτημα, πλήρωμα στο σκάφος | 3 : 1 |
| Διανυκτέρευση σε μέτριες συνθήκες | 5 : 1 |
| Πρόβλεψη για δυνατό άνεμο ή ριπές, κακό κράτημα | 7 : 1 και περισσότερο |
| Αλυσίδα με σχοινί | τουλάχιστον 7 : 1 |
Είναι πρακτικοί κανόνες, όχι πρότυπο. Ο τύπος και το βάρος της άγκυρας, ο βυθός – η άμμος κρατά διαφορετικά από την ποσειδωνία ή τη λάσπη – και η ένταση του ανέμου τους μετακινούν προς τη μία ή την άλλη πλευρά. Επιλέξτε την αναλογία σύμφωνα με την πρόγνωση για τη νύχτα, όχι με τον καιρό τη στιγμή που αγκυροβολείτε. Και αν έχετε αμφιβολία: περισσότερη αλυσίδα σπάνια βλάπτει, αρκεί να υπάρχει χώρος.
Μόνο αλυσίδα ή αλυσίδα με σχοινί;
Η αλυσίδα είναι βαριά: μια αλυσίδα 10 mm ζυγίζει περίπου 2,2 kg ανά μέτρο, άρα 50 μέτρα περίπου 110 kg. Αυτό το βάρος την κάνει να κρέμεται και κρατά την έλξη στην άγκυρα οριζόντια. Το σχοινί δεν έχει αυτό το βάρος. Υπό φορτίο πηγαίνει σχεδόν ευθεία από την πλώρη στην άγκυρα – γι' αυτό ο συνδυασμός αλυσίδας και σχοινιού χρειάζεται αισθητά περισσότερο μήκος, και το κομμάτι της αλυσίδας πρέπει να είναι αρκετά μακρύ ώστε δίπλα στην άγκυρα να βρίσκεται αλυσίδα και όχι σχοινί.
Με ολόκληρη αλυσίδα χρειάζεται ένας γάντζος αλυσίδας (snubber): ένας γάντζος που πιάνει την αλυσίδα, δεμένος σε ελαστικό σχοινί που δένεται σε δέστρα. Απαλλάσσει τον εργάτη από το φορτίο, αφού ο τροχός αλυσίδας του δεν είναι φτιαγμένος να κρατά το σκάφος στις ριπές, και απορροφά τα τινάγματα που μια τεντωμένη αλυσίδα θα μετέφερε απευθείας στην άγκυρα.
Όταν δεν φτάνει ο χώρος: ο κύκλος περιστροφής
Περισσότερη αλυσίδα σημαίνει μεγαλύτερος κύκλος. Όταν γυρίζει ο άνεμος, το σκάφος περιστρέφεται γύρω από την άγκυρα, και η ακτίνα μπορεί να φτάσει όσο η οριζόντια τεντωμένη αλυσίδα συν το μήκος του σκάφους. Με 50 m αλυσίδα σε 10 m βάθος και σκάφος 12 m, αυτό κάνει περίπου 61 m – ένας κύκλος με διάμετρο πάνω από 120 m.
Σε έναν γεμάτο κόλπο, η λύση δεν είναι απλώς να ρίξετε λιγότερη αλυσίδα. Καλύτερα:
- Διαλέξτε άλλη θέση, στην άκρη του κόλπου ή λίγο πιο βαθιά, όπου ο κύκλος μένει ελεύθερος.
- Προσέξτε τους γείτονες. Ένα μηχανοκίνητο με σχοινί περιστρέφεται διαφορετικά και πιο πλατιά από ένα ιστιοπλοϊκό με αλυσίδα. Όποιος ήρθε πρώτος έχει προτεραιότητα.
- Κατεβείτε στο 3 : 1 μόνο με ήρεμο καιρό και πλήρωμα στο σκάφος – ποτέ κάτω από αυτό, και με βάρδια άγκυρας.
- Χρησιμοποιήστε βαρίδι αλυσίδας (kellet): ένα βάρος που κατεβαίνει κατά μήκος της αλυσίδας προς την άγκυρα. Πιέζει την αλυσίδα προς τον βυθό, μειώνει τη γωνία έλξης και μικραίνει τον κύκλο.
Πόση είναι πραγματικά έξω;
Ο υπολογισμός είναι το εύκολο κομμάτι. Το δύσκολο είναι να ξέρετε, την ώρα που αγκυροβολείτε, ότι είναι πράγματι έξω 55 m – και όχι 40. Οι συνηθισμένοι τρόποι:
- Σημάδια με μπογιά ή δείκτες αλυσίδας κάθε 5 ή 10 m. Φθηνό, αλλά η μπογιά φθείρεται, οι δείκτες χάνονται, και τη νύχτα ή κόντρα στο φως και τα δύο φαίνονται άσχημα. Ποια μέθοδος κρατά πόσο, το συγκρίνει το Σημάδεμα της αλυσίδας άγκυρας: έξι μέθοδοι σε σύγκριση.
- Μέτρημα των δευτερολέπτων που δουλεύει ο εργάτης. Ανακριβές, γιατί ο εργάτης δουλεύει με διαφορετική ταχύτητα ανάλογα με το φορτίο και την μπαταρία.
- Ένας μετρητής αλυσίδας του κατασκευαστή του εργάτη. Ακριβής, αλλά μόνιμα εγκατεστημένος: ένας αισθητήρας στον τροχό αλυσίδας, ένα καλώδιο μέσα από το σκάφος, μια οθόνη στο τιμόνι. Τι σημαίνει η εγκατάσταση και πώς γίνεται χωρίς αυτήν, το εξηγεί το Μετρητής αλυσίδας χωρίς εγκατάσταση.
Ακριβώς για αυτό το ερώτημα αναπτύσσουμε το AnkerSepp: μια συσκευή που τοποθετείται πάνω στον εργάτη που ήδη έχετε και δείχνει σε μέτρα την αλυσίδα που έχει βγει – χωρίς εγκατάσταση και χωρίς καλώδια. Είναι ακόμη πρωτότυπο· τα πλάνα στην αρχική σελίδα το δείχνουν να μετρά σε πραγματικό εργάτη.
Τα πιο συνηθισμένα λάθη
- Να πολλαπλασιάζετε μόνο το βάθος και να ξεχνάτε το ύψος του ράουλου της πλώρης.
- Να υπολογίζετε με το βάθος τη στιγμή της αγκυροβολίας αντί για το βάθος στην πλημμυρίδα.
- Να ρίχνετε την αλυσίδα σε σωρό. Η άγκυρα χρειάζεται χρόνο να προσανατολιστεί και η αλυσίδα πρέπει να απλωθεί στον βυθό: ρίξτε την σταθερά ενώ το σκάφος κινείται αργά προς τα πίσω.
- Να μην «καρφώνετε» την άγκυρα. Όταν η αλυσίδα είναι έξω, δημιουργήστε έλξη με λίγη όπισθεν και ελέγξτε με δύο σημεία στη στεριά ότι το σκάφος πραγματικά κρατά.
- Να επιλέγετε την αναλογία με βάση τον καιρό την ώρα της αγκυροβολίας. Αυτό που μετράει είναι η πρόγνωση για τις ώρες που θα κοιμάστε.
Περισσότερα λάθη – από τον λάθος βυθό μέχρι την έλλειψη βάρδιας άγκυρας – συγκεντρώνει το Τα δέκα πιο συνηθισμένα λάθη στην αγκυροβολία.
Οι πρακτικοί κανόνες δεν αντικαθιστούν την κρίση επί τόπου. Είναι η αφετηρία από την οποία ο βυθός, ο άνεμος και ο χώρος αποφασίζουν πόση αλυσίδα χρειάζεται εκείνο το βράδυ.